Mekke-i Mükerreme’nin Güneyinde Asir ile El-Bahe arasında Al-Urdiyyat محافظة العُرْضِيَّات Mıntıkasındaki Arkeolojik alanda Muhadramûndan Ünlü Arap Şâiri رؤاس بن تميم Ruâs bin Temîm’e ait erken İslâmi dönem kaya yazıtı ve tercümesi Müfid Yüksel-Doç. Dr. Hakan Temir

 

Mekke-i Mükerreme’nin Güneyinde Asir ile El-Bahe arasında Al-Urdiyyat  محافظة العُرْضِيَّات  Mıntıkasındaki Arkeolojik alanda Muhadramûndan Ünlü Arap Şâiri  رؤاس بن تميم  Ruâs bin Temîm’e ait erken İslâmi dönem kaya yazıtı ve tercümesi

 

Müfid Yüksel-Doç. Dr. Hakan Temir

قراءتنا لهذه النقوش

 

بسم

 

بسم الله الرحمن

الرحيم  شهد

رؤس ابن تميم

ان اطَدَّ في الله

و الرسول

 

اللهم ارحم

هندا امّي و من

قال آمين

 

اللهم ارحم

هندا امّي

(و من)

ق(ا) ل آمين

 

اللهم اغفر

لعبدالله بن

نصر\نضر و عدي

 

والله اعلم بالصواب

 

Rahman ve Rahîm Olan Allah’ın Adıyla

 

Ruâs bn Temîm Allah ve Resul'e bağlılıkta sâbit Kadem olarak şehadette bulundu.

Allahım! Annem Hind’e ve (bu duâya) Âmîn diyene Rahmet eyle

 

Tekrar:

Allahım! Annem Hind’e ve (bu duâya) Âmîn diyene Rahmet eyle

 

Diğer Yazıt:

 

Allahım! Abdullah bin Nasr/Nadr ve Adî’yi mağfiret eyle/bağışla

 

Notlar:

 

Nesebi bazı kaynaklarda

 

هو رُؤاس بن تَميم الحارِثِيّ الغِطْريف بن عبدِ الله بن عامرِ الغِطْريف بن بكرِ بن يَشكرِ بن مبشِّر بن صَعب بن دَهمانَ بت نصرِ بن زهران الأزديّ

 

Ruâs bin Temîm El-Harisî El-Ğitrîf bin Abdillah bin Âmir El-Ğitrîf bin Bekr bin Yeşker bin Mubeşşir bin Sa’b bin Dehmân bit Nasr bin Zehrân El-Ezdî

 

Şeklinde kaydedilmiş, Bazı kayıtlarda ise Muhadramûn’dan olduğu belirtilmiştir. (İbn Meymun, 1997. Munteha, 9/73-82)

 

Muhadramûn المخضرمون

Kısaca:

 

“ Câhiliye zamanında ve İslâm döneminde yaşadığı halde Hz. Peygamber’i Müslüman olarak göremeyen kimselere verilen ad” olarak tanımlanmıştır.

 

“ Sözlükte “sünnet olmamak; nesebi karışık olmak” gibi anlamlara gelen hadrame kökünden türeyen muhadram kelimesi (çoğulu muhadramûn) hem Câhiliye devrinde hem İslâmî dönemde yaşamış, Hz. Peygamber hayatta iken veya vefatından sonra müslüman olmuş, ancak onu mümin olarak görememiş kimseyi ifade eder. Buna göre muhadram, sahâbî veya tâbiî olduğu kesin şekilde bilinmeyen kişi olup Resûl-i Ekrem döneminde yaşadığı için ashap arasında yer alması gerekirken onu mümin sıfatıyla göremediği için sahâbeden sayılmamıştır. Sahâbe ile görüştüğü için tâbiî sayılması mümkünse de Resûlullah devrinde yaşadığından onun vefatının ardından dünyaya gelen tâbiîlerden farklı görülmüş, bu sebeple hadisçiler tarafından sahâbe ile tâbiînden ayrı bir nesil kabul edilmiştir. Ebû Mûsâ el-Medînî’nin muhadramûnun sahâbe arasında yer alması gerektiği yolundaki görüşü ise itibar görmemiştir” (İbnü’l-Mülâkkin, II, 509).

 

https://islamansiklopedisi.org.tr/muhadramun

 

https://www.aldiwan.net/cat-poet-Ruas-bin-Tamim

 

Bazı kayıtlarda ise, Şair ve fuhullerinin bolluğu ile mâruf Benu Temîm kabilesine mensup Câhiliye Devri Arap Şairleri arasında zikredilmiş, Milâdi 550 ile 620 yılları arasında yaşamış olduğu kaydedilmiştir. Şahsiyeti ve hayatı hakkında yeterli bilgi ve kaynağa rastlanılmamış. Ancak, Kabilevi tasvirler ve çöl ahvalini tasvir eden şuarâ meyanında zikredilmiştir. Şecaat ve Belağata dayalı kabilesi çevresinde yaşamış. Kabilesinin Kuvvetli ve Fesahat dolu şiirlerini yansıtıp sürdürmüştür.

 

رؤاس بن تميم شاعر من شعراء العرب في الجاهلية، ينتمي إلى قبيلة تميم التي عُرفت بكثرة شعرائها وفحولها. لا تتوافر عنه معلومات تفصيلية كثيرة في المصادر، لكن يُذكر ضمن شعراء البادية الذين عبّروا عن الفخر القبلي وأحوال الصحراء. عاش في بيئة قبلية تعتمد على الشجاعة والبلاغة، وكان شعره – على الأرجح – امتدادًا لروح الشعر التميمي المعروف بقوته وجزالته

 

Muhammed bin Mubarek bin Muhammed bin Meymun’un (H. 529-597)

منتهى الطلب في أشعار العرب

Munteha’t-Taleb Fi Eş’ari’l-Arab

 

Adlı ünlü dev eserinde iki kasidesi yer almış ve Muhadremûndan olduğu belirtilmiştir. (İbn Meymûn, 1997. 9/73-82)

 

İbn Meymunun Eserindeki Nadir Kasideleri toplayan Dr. Hatem Salih Ed-Dâmin’in

قصائد نادرة من كتاب منتهی الطلب من أشعار العرب

Adlı çalışmasında da her iki kaside yer almıştır

 

 

https://mebiyan.com/poets/2e471a88-41e0-430c-ae8c-c108370ba566

 

Buradaki kayıtta, Câhiliye devri şâirlerinden olup, Miladi 550-620 yılları arasında yaşadığı belirtilse de, Kaya yazıtında Allah ve Resulüne (Şehadette) sâbit kadem olduğunu belirtmiş, dolayısıyla Müslüman olduğu, İslâmi devirlere yetiştiği anlaşılmaktadır. Yazıt, İbn Meymun’un, Şâirin Muhadram olduğuna ilişkin kaydını doğrulamaktadır.

 

Ruâs bin Temîm’in yazıtı ile yanında annesi Hind’ten bahseden yazıt birbirine benzemekte, dolayısıyle Ruâs bin Temîm’in validesinin isminin Hind olması muhtemeldir.

 

Yazıt Fotoğrafının Kaynağı

 

https://www.arabnews.com/node/2606370/saudi-arabia

 

https://x.com/arabnews/status/1939642456418709587?s=20

 

Yazıt Fotoğrafını yayınlayan Site ve X-Hesabında Yazıtın Metninden söz edilmemiştir